Linux

94 kurs, 1539 ders. Tarayıcıda gerçek Kali Linux labı.

Linux’a hızlı başlangıç (Seviye 101, 13 ders): Kısa ve yoğun bir turla Linux sunucuda dosya, izin ve hesap yönetiminin temellerini ilk günden kendin uygularsın.
Linux temelleri (Seviye 101, 18 ders): Terminal, dosya sistemi, dosya işlemleri, yönlendirme ve borular.
Linux komut alıştırmaları (Seviye 101, 28 ders): En çok kullanılan Linux komutlarını tek tek dener, her bölümün sonunda gerçek bir yönetici görevinde birleştirirsin.
Kullanıcılar, gruplar ve izinler: chmod, chown, sudo (Seviye 101, 18 ders): Hesaplar, gruplar, dosya izinleri, sahiplik ve sudo.
PowerShell temelleri: cmdlet, boru hattı, betik (Seviye 101, 24 ders): Windows ve Linux’ta çalışan PowerShell ile nesne tabanlı komutlar, veri süzme ve küçük otomasyon betikleri yazmayı sıfırdan öğrenirsin.
Linux masaüstüne ilk adım (Seviye 101, 15 ders): Pencereler, dosya yöneticisi, uygulamalar ve terminal: Linux'u grafik arayüzde rahatça kullanmayı, sonra terminale geçmeyi öğrenirsin.
Linux dağıtımları ve sürüm döngüsü (Seviye 101, 13 ders): Debian, Ubuntu, Red Hat ailesi, Arch ve Alpine'ı tanır; destek süresini, paket biçimini ve sunucu için doğru seçimi öğrenirsin.
Linux'un iç düzeni: donanım, çekirdek ve kullanıcı alanı (Seviye 101, 14 ders): Bir komut yazdığında arka planda ne olur? Donanımdan çekirdeğe, sistem çağrısından sürece kadar Linux'un katmanlarını benzetmelerle ve canlı gözlemle öğrenirsin.
Vim temelleri (Seviye 101, 19 ders): Her sunucuda bulunan Vim'de kipleri, gezinmeyi, düzenlemeyi, aramayı ve kaydetmeyi öğrenir; yapılandırma dosyalarını korkmadan düzenlersin.
tmux ile terminal oturumları (Seviye 101, 14 ders): Bağlantı kopsa da süren oturumlar, bölünmüş paneller ve pencerelerle tek terminalden birden çok işi yönetirsin.
Dosyalar ve diskler: inode, bağlama ve disk alanı (Seviye 101, 16 ders): Bir dosyanın diskte nasıl durduğunu, bölüm, dosya sistemi ve bağlama noktası kavramlarını ve disk alanını takip etmeyi temelden öğrenirsin.
Linux'ta yazılım kurmak: apt, dnf, Snap ve Flatpak (Seviye 101, 14 ders): Paket nedir, depo neden güvenlidir, yazılım nasıl kurulur, güncellenir ve kaldırılır; komut satırı ve grafik araçlarla temelden öğrenirsin.
Düzenli ifadeler ve grep: ilk adım (Seviye 101, 15 ders): Metin içinde desen aramayı sıfırdan öğrenir; karakter sınıfı, tekrar ve çapayla günlüklerde, listelerde ve yapılandırmalarda aradığını bulursun.
Bash betiklerine ilk adım (Seviye 101, 14 ders): Elle yazdığın komutları küçük betiklere dönüştürmeyi öğrenirsin: dosya oluşturmak, çalıştırmak, değişken, girdi ve basit kararlar.
Süreçlere ve servislere ilk bakış (Seviye 101, 13 ders): Çalışan programları görmeyi, donanı kapatmayı, arka plana atmayı ve bir servisin çalışıp çalışmadığını anlamayı en baştan öğrenirsin.
Günlüklere ilk bakış (Seviye 101, 13 ders): Linux'un olayları nereye yazdığını, bir günlük satırının nasıl okunduğunu ve bir sorunun izini günlükte nasıl süreceğini sıfırdan öğrenirsin.
Sorun gidermenin temelleri (Seviye 101, 14 ders): Bir şey bozulduğunda panik yerine yöntemle ilerlemeyi öğrenirsin: belirtiyi tanımlamak, varsayım kurmak, tek değişkenle sınamak ve kayıt tutmak.
Yedeklemeye ilk adım (Seviye 101, 12 ders): Neden yedek aldığımızı, neyin yedekleneceğini ve bir yedeğin gerçekten işe yarayıp yaramadığını basit araçlarla anlamayı öğrenirsin.
Meslek görevi: Linux destek teknisyeni (Seviye 101, 13 ders): Bir destek teknisyeninin haftasını yaşarsın: parolasını unutan kullanıcı, dolan ev dizini, açılmayan uygulama ve yazdırma sorunu; her talebi çözer ve kaydını tutarsın.
Linux beceri sınavı: başlangıç (Seviye 101, 12 ders): Süreli, uygulamalı sorularla dosyalar, izinler, metin ve süreçlerdeki temel becerini ölçer; her bölümden sonra eksiklerin için çalışma önerisi alırsın.
Süreçler ve systemd: ps, top, systemctl (Seviye 201, 18 ders): Süreçleri izlemek, sinyaller, arka plan işleri ve servis yönetimi.
Paketler ve depolama: apt, dnf, LVM, tar (Seviye 201, 25 ders): apt ve dnf ile yazılım, diskler, bölümler ve bağlama.
Metin işleme: grep, sed, awk (Seviye 201, 18 ders): Dosyalarda arama, metni dönüştürme ve rapor çıkarma.
Kabuk betikleri (Bash) (Seviye 201, 19 ders): Değişkenler, koşullar, döngüler ve fonksiyonlarla Bash betikleri.
Loglar ve zamanlanmış görevler: journalctl, cron, at (Seviye 201, 15 ders): journalctl, syslog, cron, systemd zamanlayıcıları ve yedekleme.
100 günlük Linux görevleri (Seviye 201, 20 ders): Her gün kısa, gerçek bir Linux görevi.
Linux uygulama görevleri: kurumsal senaryolar (Seviye 201, 19 ders): Bir sistem yöneticisinin gerçek gününden alınmış kısa sorunları çözer, her görevde nedeni bulup kalıcı düzeltme yaparsın.
Komut satırında ustalık: kabuk, geçmiş ve iş akışı (Seviye 201, 20 ders): Kabuğun genişletme kurallarını, okuma satırı kısayollarını, geçmiş genişletmeyi ve iş denetimini derinlemesine öğrenip günlük işini yarı sürede bitirirsin.
Vim ileri düzey: makrolar, yazmaçlar ve metin nesneleri (Seviye 201, 18 ders): Metin nesneleri, yazmaçlar, makrolar, çoklu dosya ve pencereyle düzenleme hızını katlar, kendi .vimrc dosyanı yazarsın.
Bash betik görevleri (Seviye 201, 16 ders): Her biri gerçek bir yönetici sorunundan alınmış kısa betik görevlerini kendi başına çözer, test verisiyle doğrular ve gözden geçirmeye hazır hale getirirsin.
PowerShell betikleri: fonksiyonlar, modüller ve hata yönetimi (Seviye 201, 18 ders): Gelişmiş fonksiyonlar, parametre doğrulama, modül yazımı ve sağlam hata yönetimiyle yeniden kullanılabilir PowerShell betikleri yazarsın.
Sunucu izlemenin temelleri: vmstat, iostat ve sar (Seviye 201, 16 ders): İşlemci, bellek, disk ve süreç ölçümlerini okumayı, sar ile geçmişe bakmayı ve basit eşik uyarıları kurmayı öğrenirsin.
Donanım ve sürücüler: udev, modüller ve aygıtlar (Seviye 201, 17 ders): Aygıtların nasıl tanındığını, sürücülerin çekirdek modülü olarak nasıl yüklendiğini ve udev kurallarıyla aygıtlara kalıcı ad ve izin vermeyi öğrenirsin.
KVM ve libvirt ile sanal makineler (Seviye 201, 16 ders): Linux'u bir sanallaştırma sunucusuna çevirir; virsh ve virt-install ile sanal makine kurar, disklerini, ağlarını ve anlık görüntülerini yönetirsin.
Linux'ta web sitesi yayınlamak (Seviye 201, 15 ders): Boş bir sunucudan başlayıp bir web sitesini yayına alırsın: web sunucusu, dosya izinleri, alan adı ayarı, günlükler ve ilk HTTPS.
Sistem ayarları: saat, dil, ad ve çekirdek parametreleri (Seviye 201, 16 ders): Bir sunucunun kimliğini ve temel ayarlarını doğru kurarsın: ana bilgisayar adı, saat dilimi ve zaman eşitleme, dil ve klavye, sysctl ve kalıcı yapılandırma.
Linux'ta yedekleme: tar, rsync ve anlık görüntü (Seviye 201, 16 ders): Tam, artımlı ve fark yedeklerini tar ve rsync ile kurar, LVM anlık görüntüsüyle tutarlı yedek alır, işi otomatikleştirir ve düzenli geri yükleme denemesi yaparsın.
İleri erişim denetimi: ACL, öznitelikler, yetenekler ve sudoers (Seviye 201, 16 ders): Klasik izinlerin yetmediği yerde ACL, değiştirilemez öznitelik, dosya yetenekleri ve ayrıntılı sudoers kurallarıyla en az yetki ilkesini uygularsın.
Linux masaüstü yönetimi (Seviye 201, 15 ders): Grafik oturumun nasıl başladığını, ekran yöneticisini, Wayland ile X11 farkını, yazıcıyı, sesi ve uzak masaüstünü yönetir; kullanıcıların masaüstü sorunlarını çözersin.
Meslek görevi: yardımcı sistem yöneticisi (Seviye 201, 16 ders): Yeni işe başlamış bir sistem yöneticisi olarak ilk ayını geçirirsin: sunucuları devralmak, hesap ve yedek işleri, günlük kontroller ve ilk nöbet.
Linux beceri sınavı: orta düzey (Seviye 201, 15 ders): Paketler, depolama, betikler, günlükler ve servislerdeki orta düzey becerini süreli, gerçek sunucu görevleriyle ölçersin.
Açılış süreci ve kurtarma: GRUB, systemd (Seviye 301, 18 ders): Önyükleyici, çekirdek, initramfs ve açılmayan sistemi kurtarmak.
Web sunucuları: Nginx ve Apache (Seviye 301, 17 ders): Kurulum, sanal sunucular, TLS ve yapılandırma.
Merkezi log yönetimi: Loki, Promtail, Grafana (Seviye 301, 16 ders): rsyslog ile logları toplamak, saklamak ve incelemek.
İleri Bash betikleri: güvenilir ve güvenli otomasyon (Seviye 301, 24 ders): Hata karşısında durmayı bilen, girdiyi doğrulayan ve aynı anda birden çok işi yöneten üretim kalitesinde Bash betikleri yazarsın.
Komut satırı araç kutusu: ripgrep, fd, fzf ve parallel (Seviye 301, 18 ders): Klasik araçların hızlı modern karşılıklarını, GNU parallel ile toplu işi ve watch, entr gibi küçük yardımcıları tanıyıp kendi araç kutunu kurarsın.
Sunucuda Vim: uzak düzenleme, büyük dosyalar ve ex betikleri (Seviye 301, 15 ders): Büyük günlüklerde, uzak dosyalarda ve eklentisiz ortamlarda Vim'i verimli kullanır; ex ve vim -es ile düzenlemeyi betiklere taşırsın.
İleri depolama: LVM, RAID, LUKS ve anlık görüntüler (Seviye 301, 20 ders): Mantıksal birimleri, ince ayırmayı, anlık görüntüleri, RAID kurtarmayı ve şifreli diskleri üretimdeki gibi kurar, büyütür ve onarırsın.
Paket depoları ve sürüm sabitleme (Seviye 301, 18 ders): İmzalı depoları, yerel aynaları, sürüm sabitlemeyi ve önceliklendirmeyi yönetir; çevrimdışı ağlar için kendi deponu kurarsın.
awk ile programlama (Seviye 301, 18 ders): awk'ı tek satırlık süzgeçten öteye taşır; değişkenler, diziler, fonksiyonlar ve çoklu dosya işlemeyle gerçek rapor programları yazarsın.
PowerShell ile otomasyon: uzak oturum, test ve zamanlama (Seviye 301, 16 ders): SSH üzerinden uzak oturum, paralel çalışma, Pester ile test, sınıflar ve gizli bilgi yönetimiyle birden çok sunucuda güvenilir otomasyon kurarsın.
systemd derinlemesine: birimler, bağımlılıklar ve soket etkinleştirme (Seviye 301, 20 ders): Birim dosyası yazmayı, bağımlılık ve sıralamayı, drop-in ile değişikliği, soket ve yol etkinleştirmeyi, kullanıcı servislerini ve tmpfiles'ı üretim düzeyinde öğrenirsin.
rsyslog ve journald derinlemesine (Seviye 301, 17 ders): journald'ın yapılı alanlarını, rsyslog kurallarını, şablonlarını ve güvenilir iletimi öğrenir; günlükleri kaybetmeden süzer, ayırır ve saklarsın.
Prometheus ve Grafana ile sunucu izleme (Seviye 301, 18 ders): node_exporter ile ölçüm toplar, PromQL ile sorgular, Grafana panoları kurar ve sunucularının sağlığını tek ekranda izlersin.
Linux performans ayarı: işlemci, bellek ve disk (Seviye 301, 18 ders): USE yöntemiyle darboğazı bulur; zamanlayıcı, bellek, takas, G/Ç ve çekirdek parametrelerini ölçerek ayarlar, her değişikliğin etkisini kanıtlarsın.
Arıza senaryoları: kendi başına çöz (Seviye 301, 17 ders): Önceden bozulmuş sunucularda ipucu almadan nedeni bulur, düzeltir ve kısa bir rapor yazarsın; her senaryo farklı bir alt sistemi sınar.
LXC ve Incus ile sistem konteynerleri (Seviye 301, 15 ders): Tam bir Linux sistemi gibi davranan hafif konteynerler kurar; profiller, depolama, ağ, anlık görüntü ve kaynak sınırlarıyla yönetir, sanal makineyle farkını ölçersin.
Kurumsal yedekleme: restic, Borg ve değiştirilemez yedek (Seviye 301, 16 ders): Yinelemesiz, şifreli ve uzak yedek depolarını restic ve Borg ile kurar; saklama politikasını, değiştirilemez kopyayı ve fidye yazılımına dayanıklı tasarımı uygularsın.
PAM ve NSS: oturum açma zinciri (Seviye 301, 15 ders): Bir kullanıcının girişte hangi modüllerden geçtiğini ve hesap bilgisinin nereden geldiğini öğrenir; parola politikasını, hesap kilitlemeyi ve iki adımlı doğrulamayı güvenle yapılandırırsın.
Sürüm yükseltme ve dağıtım göçü (Seviye 301, 15 ders): Desteği biten sunucuları yeni sürüme yükseltir ya da başka bir dağıtıma taşırsın; ön kontrol, yedek, yükseltme, doğrulama ve geri dönüş planını uygularsın.
Meslek görevi: Linux sistem yöneticisi (Seviye 301, 16 ders): Orta ölçekli bir şirketin Linux altyapısından sorumlusun: yeni servis, kapasite, yedek, güncelleme, erişim ve olaylar; bir çeyreği kapsayan görevlerle gerçek iş yükünü yaşarsın.
Linux beceri sınavı: ileri düzey (Seviye 301, 15 ders): Açılış kurtarma, ileri depolama, systemd, performans ve web servislerindeki ileri becerini ipucu verilmeyen, süreli senaryolarla ölçersin.
Kurulum görevleri: sıfırdan çalışan sistem (Seviye 301, 15 ders): Her görevde boş bir sunucu ve bir gereksinim listesi alırsın; ipucu olmadan kurar, sınar ve teslim edersin: kısıtlı kullanıcı, zamanlanmış rapor, şifreli arşiv, web siteleri ve daha fazlası.
Dosya sistemleri derinlemesine: ext4, XFS, Btrfs ve ZFS (Seviye 401, 19 ders): Günlükleme, ayırma, onarım ve ayar seçeneklerini karşılaştırır; Btrfs alt birimleri ve ZFS havuzlarıyla anlık görüntü, sıkıştırma ve çoğaltmayı uygularsın.
Yama yönetimi: planlı güncelleme ve canlı yama (Seviye 401, 15 ders): Güvenlik bildirimlerini takip eder, güncellemeleri test ve üretim halkalarına böler; otomatik güncellemeyi, yeniden başlatma gereksinimini ve çekirdek canlı yamasını yönetirsin.
Komut satırında yapılı veri: jq, yq, CSV ve XML (Seviye 401, 17 ders): JSON, YAML, CSV ve XML'i grep ile kırpmak yerine doğru araçla sorgular, dönüştürür ve doğrularsın; API çıktılarını ve yapılandırmaları güvenle işlersin.
Bash ile araç geliştirmek: test, kütüphane ve dağıtım (Seviye 401, 18 ders): Bash betiklerini ekiplerin güvendiği araçlara dönüştürürsün: kütüphane yapısı, bats ile test, yapılandırma, günlükleme, sürümleme ve CI denetimi.
PowerShell ileri düzey: performans, runspace ve araç tasarımı (Seviye 401, 13 ders): Büyük veride performansı ölçer, runspace ile eşzamanlılığı yönetir, .NET'i doğrudan kullanır ve yayına hazır, güvenli PowerShell araçları tasarlarsın.
systemd ile kaynak denetimi ve servis yalıtımı (Seviye 401, 17 ders): cgroups v2 ile işlemci, bellek ve G/Ç sınırları koyar; DynamicUser ve ProtectSystem gibi seçeneklerle servisleri yalıtır, etkisini ölçerek sıkılaştırırsın.
Uyarı ve nöbet: Alertmanager, SLO ve olay sonrası (Seviye 401, 14 ders): Gürültüsüz uyarı kuralları yazar, Alertmanager ile yönlendirme ve susturma yapar, neyin uyarı olacağına SLO ve hata bütçesiyle veriye dayanarak karar verirsin.
perf ve eBPF ile performans analizi (Seviye 401, 17 ders): perf ile örnekleme ve alev grafikleri çıkarır, bpftrace ve BCC araçlarıyla çekirdeğin ve uygulamanın içini canlı izler, sorunu tahminle değil kanıtla bulursun.
Kesinti tatbikatları (Seviye 401, 16 ders): Nöbetçi gibi çalışırsın: uyarı gelir, süre işler, birden çok sunucuda zincirleme sorunlar vardır; teşhisi, iletişimi ve kalıcı düzeltmeyi birlikte yürütürsün.
Linux çekirdeği: derlemek, yapılandırmak ve ayarlamak (Seviye 401, 16 ders): Çekirdek kaynağını alır, yapılandırır, derler ve önyüklersin; parametreleri, modül imzalamayı ve kendi küçük modülünü yazmayı güvenli biçimde uygularsın.
Konteynerlerin içi: namespace, cgroups ve chroot (Seviye 401, 15 ders): Hazır bir konteyner motoru kullanmadan, çekirdeğin yalıtım yapı taşlarıyla kendi konteynerini adım adım kurar; her katmanın neyi koruyup neyi korumadığını görürsün.
Nginx ileri düzey: yük dengeleme, önbellek ve hız sınırı (Seviye 401, 17 ders): Nginx'i birden çok arka uca yük dağıtan, yanıtları önbelleğe alan, kötüye kullanımı sınırlayan ve TLS'i doğru yapılandıran bir üretim ön yüzüne dönüştürürsün.
Apache ileri düzey: MPM, PHP-FPM ve performans (Seviye 401, 14 ders): Apache'nin işlem modellerini, modül yönetimini, PHP-FPM bağlantısını, ters vekilliği ve sıkılaştırmayı üretim yüküne göre ayarlarsın.
Sunucu felaket kurtarma: sıfırdan geri dönüş (Seviye 401, 14 ders): Bir sunucu tamamen kaybolduğunda onu belgelenmiş ve sınanmış bir yordamla sıfırdan geri getirirsin: sistem imajı, yapılandırma yedeği, Relax-and-Recover ve kurtarma tatbikatı.
Merkezi kimlik: LDAP, SSSD ve Kerberos (Seviye 401, 17 ders): Kullanıcıları her sunucuda ayrı ayrı açmak yerine merkezi bir dizinden yönetirsin: OpenLDAP, SSSD istemcisi, Kerberos ile tek oturum ve erişim kuralları.
Çok sunuculu yönetim: filo işletmesi (Seviye 401, 15 ders): Onlarca sunucuyu tek tek değil filo olarak yönetirsin: envanter, paralel komut, yapılandırma kayması, /etc sürümleme, altın imaj ve standart kurulum.
Meslek görevi: site güvenilirlik mühendisi (SRE) (Seviye 401, 15 ders): Güvenilirliği ölçülebilir hedeflere bağlarsın: SLO, hata bütçesi, angaryayı otomasyonla azaltmak, kapasite ve kontrollü arıza denemeleri; bir servisin güvenilirliğini bir çeyrek boyunca yükseltirsin.
Linux beceri sınavı: uzman düzeyi (Seviye 401, 13 ders): Kimlik, depolama kurtarma, performans analizi ve çok sunuculu işletmedeki uzman becerini uzun ve birbirine bağlı görevlerle ölçersin.
Linux uzman görevleri (Seviye 401, 16 ders): Az bilgiyle başlayan ve birden çok alt sistemi birleştiren uzun görevler: kayıp veriyi kurtarmak, performans gizemini çözmek, kimliği ve depolamayı birlikte yeniden kurmak.
Depolama arızaları ve veri kurtarma (Seviye 501, 16 ders): Bozulan dosya sistemini, kaybolan bölüm tablosunu, silinen mantıksal birimi ve ölmek üzere olan diski "önce kopya al" ilkesiyle, veri kaybetmeden kurtarırsın.
Paket üretmek: .deb ve .rpm (Seviye 501, 18 ders): Kendi aracını ve yapılandırmanı imzalı .deb ve .rpm paketlerine dönüştürür; bakım betiklerini, bağımlılıkları ve yeniden üretilebilir derlemeyi doğru kurarsın.
Büyük günlüklerle çalışmak: hız, ölçek ve doğruluk (Seviye 501, 15 ders): Onlarca gigabaytlık günlükleri belleği taşırmadan ve doğru sonuçla işler; yerel ayar, sıralama, paralellik ve örnekleme kararlarını ölçerek verirsin.
Bash'in içi: ayrıştırma, performans ve taşınabilirlik (Seviye 501, 17 ders): Kabuğun bir satırı nasıl ayrıştırıp çalıştırdığını, alt süreç maliyetini, POSIX sh taşınabilirliğini ve inceliklerin yol açtığı güvenlik hatalarını derinlemesine öğrenirsin.
Süreçlerin içi: /proc, sinyaller, strace ve ptrace (Seviye 501, 17 ders): Bir sürecin bellek haritasını, dosya tanımlayıcılarını, sinyal maskelerini ve sistem çağrılarını canlı olarak inceler; takılan, sızdıran ve gizlenen süreçleri teşhis edersin.
Üretimde zor arızalar (Seviye 501, 17 ders): Bellek sızıntısı, OOM döngüsü, takılan G/Ç, dosya tanımlayıcı tükenmesi, saat kayması ve çekirdek uyarıları gibi zor arızaları baskı altında, kanıta dayanarak çözersin.
Çekirdek hata ayıklama: kdump, crash ve ftrace (Seviye 501, 15 ders): Çekirdek çöktüğünde bellek dökümü alır ve crash ile incelersin; oops, panic ve kilitlenme mesajlarını okur, ftrace ile çekirdeğin içinde ne olduğunu izlersin.
İleri sanallaştırma: performans, canlı göç ve yüksek erişilebilirlik (Seviye 501, 15 ders): virtio, işlemci sabitleme, büyük sayfa ve NUMA ile sanal makine performansını ayarlar; canlı göç yapar ve sunucu arızasında makineleri ayakta tutarsın.
Web yığınını işletmek: dağıtım, sertifika ve kapasite (Seviye 501, 15 ders): Sıfır kesintili dağıtım, otomatik sertifika yenileme, kapasite ölçümü ve olay anında trafik yönetimiyle bir web yığınını uçtan uca işletirsin.
Linux'u Active Directory'ye katmak (Seviye 501, 16 ders): Linux sunucularını bir Windows etki alanına katar; realmd ve SSSD ile girişi, grup tabanlı erişimi, sudo'yu, Kerberos keytab'larını ve karma ortam sorunlarını çözersin.
Meslek görevi: kıdemli Linux mühendisi (Seviye 501, 14 ders): Bir kurumun Linux platformunun teknik sahibisin: standartları belirler, mimari kararları yazar, zor olayları yönetir, ekibi yetiştirir ve uzun vadeli yol haritasını savunursun.
Linux ustalık görevleri (Seviye 501, 13 ders): En zor düzey: belgesiz sistemler, eksik araçlar ve süre baskısı altında çekirdekten uygulamaya kadar her katmanda çözüm üretirsin.

Projeler

Yeni sunucu için standart araç seti: Yeni kurulan bir Linux sunucusuna ekibin her seferinde ihtiyaç duyduğu temel araçları kurar ve hazır olduğunu gösteren bir kontrol listesi teslim edersin.
Bölümler için ortak klasörler: kullanıcı, grup ve izinler: Gelincik Okulları’nın yeni dosya sunucusunda öğretmen, muhasebe ve yönetim için kullanıcıları, grupları ve ortak klasörleri kurarsın. Kimin neyi okuyup yazabildiğini gösteren bir izin tablosu teslim edersin.
Küçük bir ofis için ilk yedekleme düzeni: Sedirli Hukuk Bürosu’nun dava klasörlerini tar ile yedekler, yedeği ayrı bir diske koyar ve silinen bir dosyayı yedekten geri getirirsin. Sonunda büronun izleyeceği tek sayfalık yedekleme talimatını yazarsın.
Destek masası: üç arıza kaydını çöz ve notunu yaz: Mercanköşk Otelcilik’in rezervasyon sunucusu için açılmış üç arıza kaydını (dolan disk, duran servis, yanlış dosya izni) sırayla inceler ve giderirsin. Her kayıt için belirtiyi, nedeni ve çözümü anlatan bir not yazarsın.
Sunucu sağlık izleyicisi (Bash): Şirketin Linux sunucusu için disk, bellek ve işlemci durumunu kontrol eden bir Bash betiği yazar, sorun çıkınca okunaklı bir uyarı üretirsin.
Belge arşivini toplu dönüştür ve doğrula: Şirketin belge arşivini tek seferde yeni biçime çevirir, hiçbir dosyanın kaybolmadığını ya da bozulmadığını kontrol eden bir doğrulama raporu sunarsın.
Veri klasörünü yerel değişiklikleri kaybetmeden taşı: Bir veri klasörünü başka bir yere taşırken yerelde yapılmış değişikliklerin kaybolmaması gerekir; taşıma sonrası hiçbir şeyin eksik olmadığını doğrularsın.
Disk dolmadan yer aç: kota ve temizlik politikası: Sunucu diski dolmadan önce kullanıcı kotaları ve eski dosyaları temizleyen bir politika hazırlar, yer açıldığını ölçümle gösterirsin.
Geri alma planıyla yayın: Uygulamanın yeni sürümünü sunucuya yayınlar ve işler ters giderse eski sürüme hızlıca dönmeyi sağlayan bir geri alma planı hazırlarsın.
Dokümanları çevrimdışı paketle ve bütünlüğünü doğrula: Dokümanları internet olmayan bir ortama götürmek için paketler ve dosyaların yolda değişmediğini sağlama toplamlarıyla (dosya parmak izi) kanıtlarsın.
Ham dışa aktarımdan rapor çıkar (awk, sed): Bir sistemden gelen dağınık ham veri dosyasını awk ve sed ile temizleyip yöneticinin okuyabileceği kısa bir rapora dönüştürürsün.
Uzun işi başka terminalden sürdür (tmux): Saatler süren bir işi tmux ile başlatır, bağlantı kopsa bile çalışmaya devam ettiğini ve başka bir terminalden geri bağlanabildiğini gösterirsin.
Toplu işleme betiği: paralel çalıştır, hataları topla: Çok sayıda dosyayı aynı anda işleyen bir betik yazar, başarısız olanları ayrı bir listede toplayıp özetlersin.
Yayından önce bozuk sürümü yakalayan kontrol: Bozuk bir sürüm kullanıcıya ulaşmadan önce yakalayan otomatik bir kontrol yazar, bilerek bozulmuş bir sürümü durdurduğunu gösterirsin.
Hizmete erişilemediğinde uyarı veren kontrol: Kullanıcılar bir hizmete erişemediğinde haber veren bir kontrol kurar ve hizmeti kapatarak uyarının gerçekten geldiğini gösterirsin.
Günlük raporu otomatikleştir (cron, systemd zamanlayıcı): Her gün elle hazırlanan raporu cron veya systemd zamanlayıcısı ile otomatik çalışacak hale getirir ve zamanında üretildiğini gösterirsin.
Bozuk indirmeyi onar ve sağlama toplamıyla doğrula: Yarım kalmış ya da bozulmuş bir indirmeyi onarır ve sağlama toplamı (dosya parmak izi) eşleşerek dosyanın doğru olduğunu kanıtlarsın.
Oturum açma kayıtlarından denetim raporu çıkar: Saklıvadi Üniversitesi’nin öğrenci sunucusundan alınmış bir aylık oturum açma kayıtlarını grep, sed ve awk ile süzersin. Başarısız denemeleri hesaba, kaynağa ve saate göre özetleyen bir denetim raporu hazırlarsın.
Yardım masasına sınırlı yetki ver: sudoers ve ACL: Lavinya Klinikleri’nin yardım masası ekibine yalnızca belirli servisleri yeniden başlatma ve belirli klasörleri okuma yetkisi verirsin. Bunu sudoers kuralları ve ACL (dosya erişim listesi) ile kurar, fazladan hiçbir yetki kalmadığını denemelerle gösterirsin.
Test ekibi için sanal makine şablonu (KVM, libvirt): Göktaşı Yazılım’ın test ekibi için KVM ve libvirt ile bir sanal makine kurar, anlık görüntüsünü alır ve ondan iki kopya türetirsin. Kopyaların ayrı adlarla açıldığını ve anlık görüntüye geri dönülebildiğini gösterirsin.
PowerShell ile sunucu envanter raporu: Turnalı Perakende’nin mağaza sunucuları için disk, bellek, çalışan servis ve kullanıcı bilgilerini toplayan bir PowerShell modülü yazarsın. Modül, hata durumlarını ele alır ve sonucu CSV ile JSON olarak verir.
Açılmayan sunucuyu kurtar: Açılmayan bir Linux sunucusunun neden takıldığını bulur, kurtarma ortamından onarır ve sunucunun yeniden normal açıldığını gösterirsin.
Web sunucusu kurulumu ve felaket kurtarma planı: Bir web sunucusunu kurar, ardından yedekleme ve geri dönüş adımlarını yazar; sunucuyu sıfırdan yeniden ayağa kaldırarak planın işlediğini kanıtlarsın.
Gözlemlenebilirlik: metrik, log ve uyarı: Bir servis için ölçümleri (metrik), kayıtları (log) ve uyarıları toplayan küçük bir izleme düzeni kurar, bir arızanın uyarı verdiğini gösterirsin.
Hatalı isteği iki servisin loglarında izle: Bir kullanıcının hata alan isteğini iki servisin kayıtlarında adım adım izler ve sorunun hangi serviste başladığını bir notla açıklarsın.
Yeni sürümü trafiğin küçük bir kısmıyla dene: Yeni sürümü önce trafiğin küçük bir bölümüne açar, sonuçları izler ve sürümün tümüne yayılıp yayılmayacağına dair gerekçeli bir karar verirsin.
Şifreli ve yedekli depolama kur: RAID, LUKS ve LVM: Yelkovan Bankası’nın arşiv sunucusunda iki diski ayna (RAID 1) yapar, üstünü LUKS ile şifreler ve LVM ile bölümlersin. Bir diski bilerek devre dışı bırakıp verinin ayakta kaldığını, birimin çalışırken büyütülebildiğini gösterirsin.
Kurum içi paket deposu ve sürüm sabitleme: Demirsu Enerji’nin internete kapalı sunucuları için imzalı bir kurum içi paket deposu kurar, iki istemciyi bu depoya bağlarsın. Kritik bir paketin sürümünü sabitler ve istemcilerin yalnızca onaylı sürümü kurduğunu gösterirsin.
Sunucu kayıtlarını tek merkezde topla (rsyslog, TLS): Selvikent Belediyesi’nin iki sunucusundaki kayıtları şifreli bağlantıyla (TLS) merkezi bir rsyslog sunucusuna gönderirsin. Kayıtları sunucuya göre ayrı dosyalara yazdırır, döndürme ve saklama süresini ayarlar, bir sunucu susunca bunun fark edildiğini gösterirsin.
Eski bir uygulamayı systemd birimlerine taşı: Ayçiçeği Gıda’nın elle başlatılan sipariş uygulamasını systemd birimlerine taşırsın: servis, bağımlılıklar, soket etkinleştirme (ilk bağlantıda başlatma) ve gece bakımı için bir zamanlayıcı. Uygulamanın çökünce kendiliğinden ayağa kalktığını ve doğru sırayla açıldığını gösterirsin.
Silinemeyen yedekler: restic ile yedekleme ve geri yükleme tatbikatı: Karaçam Mobilya’nın tasarım sunucusunu restic ile ayrı bir yedek sunucusuna şifreli olarak yedeklersin. Saklama kuralını ve yalnızca ekleme yapılabilen (silinemeyen) depo ayarını kurar, bir klasörü silip yedekten geri getirerek süreyi ölçersin.
Yavaşlayan sunucuyu incele: işlemci, bellek ve disk: Ilgıntepe Tekstil’in üretim takip sunucusu öğleden sonraları yavaşlıyor. Ölçüm araçlarıyla darboğazın işlemcide mi, bellekte mi, diskte mi olduğunu bulur, ayarı düzeltir ve önce-sonra ölçümlerini içeren bir başarım raporu yazarsın.
Karma sunucu filosu için yama penceresi planla ve uygula: Yakamoz Telekom’un Debian ve Rocky Linux sunucularından oluşan filosu için bir yama penceresi planlarsın: önce deneme grubu, sonra kalanlar, her adımda sağlık kontrolü ve geri dönüş yolu. Planı uygular ve hangi sunucunun hangi sürüme geçtiğini gösteren raporu teslim edersin.
Sunuculara merkezi oturum açma kur: LDAP ve SSSD: Lodoskaya Denizcilik’in iki sunucusunu merkezi dizine (LDAP) bağlar, SSSD ile oturum açmayı ve gruba göre sudo yetkisini kurarsın. Dizin sunucusu erişilemezken önbellekle girişin sürdüğünü ve dizinde kapatılan hesabın sunuculara giremediğini gösterirsin.
Hizmet hedefi, uyarı kuralları ve nöbet kılavuzu: Kuzeyyıldızı Kargo’nun gönderi takip servisi için bir hizmet hedefi (SLO) belirler, buna bağlı uyarı kurallarını ve Alertmanager yönlendirmesini kurarsın. Hazırlanmış bir arızada uyarının doğru kişiye gittiğini gösterir, nöbet kılavuzunu ve olay sonrası değerlendirmeyi yazarsın.
Kampanya günü için Nginx: yük dengeleme, önbellek ve hız sınırı: Turnalı Perakende’nin kampanya sitesi için Nginx’i üç arka uç sunucunun önüne kurar, yük dengeleme, önbellek ve istek hız sınırını ayarlarsın. Bir arka uç kapanınca sitenin çalışmayı sürdürdüğünü ve aşırı istek gönderen bir istemcinin sınırlandığını yük denemesiyle gösterirsin.
Ortak sunucuda servisleri sınırla ve yalıt (systemd, cgroups): Mercanköşk Otelcilik’in tek sunucusunda çalışan üç servise systemd ile bellek, işlemci ve giriş-çıkış sınırı koyar, her birini yalıtım ayarlarıyla daraltırsın. Bir servis kaynakları tüketmeye çalışırken diğerlerinin etkilenmediğini ve güvenlik puanının iyileştiğini önce-sonra ölçümleriyle gösterirsin.
Hasarlı disk görüntülerinden veri kurtar: Sedirli Hukuk Bürosu’nun arızalanan dosya sunucusundan alınmış hasarlı disk görüntüleri üzerinde çalışırsın. Önce görüntünün kopyasını alır, dosya sistemi ve LVM üstverisi hasarını onarır, kurtarılan ve kurtarılamayan dosyaları listeleyen bir kurtarma raporu yazarsın.
Kurum içi aracı .deb ve .rpm olarak paketle: Göktaşı Yazılım’ın elle kopyalanarak dağıtılan izleme aracını hem .deb hem .rpm paketi haline getirirsin. Paket; servis birimini, yapılandırma dosyasını ve kaldırma adımlarını içerir, denetim araçlarından uyarısız geçer ve temiz bir sistemde kurulup kaldırılır.
Ara sıra kilitlenen servisin kök nedenini bul: Yelkovan Bankası’nın mutabakat servisi günde birkaç kez yanıt vermez hale geliyor ve yeniden başlatınca düzeliyor. /proc, strace ve sistem kayıtlarıyla kök nedeni bulur, kalıcı düzeltmeyi uygular ve kanıtlarıyla birlikte bir olay sonrası rapor yazarsın.