Değişkenler, PATH ve .bashrc
Kabuk ve ortam değişkenlerinin farkını export ile görür, PATH’in komutları nasıl bulduğunu ve sırasının neden önemli olduğunu öğrenir, type ve which ile bir komutun gerçekte ne olduğunu sorar, .bashrc’yi düzenleyip source ile yüklersin; sonunda herkesin yazabildiği bir PATH dizinine gizlenmiş sahte bir komutu yakalar, kanıtını saklar ve kaldırırsın. Sahte komut her labda farklıdır.
Seviye 101 · 45 dk
Bir yönetici "bu sunucuda bir şey tuhaf: bazı komutlar normal çalışıyor ama sanki biri izliyor" diyor. Deniz şüpheleniyor: "PATH’e bak."
Bir komut yazdığında kabuk onu PATH değişkenindeki dizinlerde, soldan sağa arar ve bulduğu ilk dosyayı çalıştırır. Listede önde duran bir dizine aynı adla bir program koyan biri, gerçek komutu gölgeleyebilir. Buna PATH ele geçirme (PATH hijacking) denir. Çizim aramanın nasıl yapıldığını gösteriyor.
Önce değişkenlerin kendisini öğreneceksin: kabukta tanımlanan bir değişken yalnızca o kabuğundur; export edilirse alt süreçlere de geçer.
Bu derste ne yapacaksın
- Değişken tanımla ve kullan
- export: alt süreçlere aktar
- PATH’i oku
- Bu komut ne? type ve which
- .bashrc ve source
- PATH dizinlerinin izinleri
- Gölge komutları bul
- Sahte komut ne yapıyor?
- Kanıtı al ve temizle
- Kısa sınav
Kazanacağın beceriler
- Kabuk değişkenleri ve tırnaklar
- Ortam değişkenleri (export, printenv)
- PATH ve komut arama sırası
- Bir komutun ne olduğunu sormak (type, which -a)
- .bashrc’yi düzenleyip yüklemek (source)
- PATH’e gizlenmiş sahte komutu bulmak
- Kısa ve kesin bir bulgu yazmak
← Çıkış durumu ve zincirleme komutlar (&&, ||, ;) · Linux temelleri · Takma adlar, komut ikamesi ve geçmiş →
Ücretsiz başla