Log yönetiminin temelleri: syslog ve Windows olay günlüğü
Logların nereden geldiğini, nasıl biçimlendiğini ve neden saklandığını öğrenir; Linux ve Windows kayıtlarını okur, zamanı hizalar ve basit sorularla olayları bulursun.
Seviye 101 · 14 ders · 15 pratik lab
Dersler
Log nedir
- Loglar neden tutulur: tespit, soruşturma, uyum
- Bir log satırının anatomisi: zaman, kaynak, olay, alanlar
- Biçimler: düz metin, syslog, JSON, CEF
- Zaman eşitleme ve saat dilimi: NTP ve UTC
- Kısa görev: üç farklı biçimdeki aynı olayı eşleştir
Linux logları
- syslog: tesisler ve önem seviyeleri
- auth.log ve secure: girişler ve sudo
- journalctl ile süzme: birim, zaman, öncelik
- Web sunucusu erişim logları
- Kısa görev: dünkü başarısız girişleri kaynak IP’ye göre say
Windows logları
- Windows olay günlüğü: Güvenlik, Sistem, Uygulama
- Bilmen gereken olay kimlikleri
- Saklama süresi, döndürme ve bütünlük
- Bitirme görevi: Linux ve Windows loglarından bir oturumun hikâyesini çıkar
Pratik lablar
- Bu günlük satırını alanlarına ayır: Verilen syslog satırında zamanı, kaynağı, programı ve iletiyi ayır ve her birini etiketle.
- Aynı olayı üç farklı biçimde eşleştir: Düz metin, JSON ve CEF kayıtları arasında aynı girişi anlatan üç satırı bul.
- Saat dilimi farkı yüzünden kayan olayları sırala: Biri UTC, diğeri yerel saatle yazan iki sunucunun kayıtlarını tek bir zaman çizgisine oturt.
- Saati yanlış sunucuyu kayıtlardan tespit et: Üç sunucunun aynı bağlantıya ait kayıtlarını karşılaştır ve saati kaymış olanı ve kayma miktarını bul.
- auth.log’da başarısız girişleri kaynak adrese göre say: grep, awk ve sort ile başarısız SSH girişlerini say ve ilk üç kaynağı listele.
- journalctl ile bir servisin dünkü hatalarını çek: Birim, zaman aralığı ve öncelik süzgeçlerini birlikte kullanarak yalnızca ilgili hata satırlarını göster.
- Web erişim günlüğünde tarama yapan istemciyi bul: 404 yanıtlarını istemciye göre say, en çok farklı yol deneyen adresi ve kullandığı aracı belirle.
- sudo kayıtlarından yetkisiz komut denemesini çıkar: auth.log’da sudo satırlarını süz ve izin verilmeyen komutu deneyen kullanıcıyı bul.
- Erişim günlüğünden başarılı saldırı isteğini ayıkla: Binlerce başarısız deneme arasında 200 dönen ve olağan dışı boyutta yanıt alan isteği bul.
- Hangi olay kimliğinin ne anlattığını eşleştir: Verilen on kayıtta oturum açma, hesap oluşturma ve günlük temizleme olaylarını kimliklerinden tanı.
- JSON’a aktarılmış Güvenlik günlüğünde yeni hesabı bul: 4720 ve 4732 kayıtlarını jq ile süz, oluşturulan hesabı ve eklendiği grubu yaz.
- Günlüğün temizlendiğini ve öncesinde ne olduğunu göster: 1102 kaydını bul, hemen öncesindeki oturum ve süreç olaylarından temizleyen hesabın ne yaptığını çıkar.
- Dönen ve sıkıştırılmış loglar dahil bir haftanın zaman çizelgesini kur: Günlük, auth.log ve sıkıştırılmış eski dosyalardan tek bir kullanıcının bir haftalık oturum ve sudo hareketlerini saat dilimini düzelterek sırala.
- Üç biçimdeki kayıtları ortak alanlara dönüştür: Syslog, JSON ve anahtar-değer biçimindeki giriş kayıtlarından zaman, kullanıcı, kaynak ve sonuç alanlarını tek tabloya çıkar.
- Biçimi bozuk ve çok satırlı kayıtları ayrıştıran betik yaz: Eksik alanlı, farklı tarih biçimli ve satıra bölünmüş kayıtları ortak şemaya çeviren betiği yaz ve ayrıştırılamayanları sayarak raporla.
Kurs hakkında
Logların nereden geldiğini, nasıl biçimlendiğini ve neden saklandığını öğrenir; Linux ve Windows kayıtlarını okur, zamanı hizalar ve basit sorularla olayları bulursun.
Ne öğreneceksin
- Log nedir
- Linux logları
- Windows logları
Ön koşullar
Ön bilgi gerekmez; kurs sıfırdan başlar.
Lab ortamı
Dersler, tarayıcında açılan sana özel bir Kali Linux terminalinde geçer. Kurulum gerekmez; lab her derste temiz başlar.
Sık sorulan sorular
- Bu kurs benim düzeyime uygun mu?
- Kurs başlangıç düzeyindedir; her terim ilk geçtiği yerde açıklanır.
- Kurulum gerekir mi?
- Hayır. Her ders tarayıcında açılan sana özel bir lab ortamında geçer.
- Dersler nasıl işleniyor?
- Her ders 8 ile 10 adımdan ve bir kısa sınavdan oluşur. İlk adımlarda yazman gereken komut gösterilir, sonraki adımlarda yardım azalır; iki denemede takılırsan çözüm açılır.
- Ücretsiz deneyebilir miyim?
- Evet. Her kursun ilk üç dersi ücretsizdir.