RHCE Enterprise Linux: sorun giderme ve kurtarma
Üretimdeki bir Red Hat sunucusunda önce kanıt toplayıp kök nedeni bulur, açılış, depolama, paket, ağ ve uygulama sorunlarını onarırsın.
Seviye 401 · 25 ders · 21 pratik lab
Dersler
Kanıt, açılış ve donanım
- Olay öncesi temel kanıt: destek paketi ve web konsolu: sos ile destek paketi toplayıp Cockpit web konsolundan sistemin durumunu kaydederek sorun anının kanıtını koruyabileceksin.
- Belge, günlük ve ölçümlerle kök nedeni daraltmak: Belirtiden başlayıp günlükleri ve sistem ölçümlerini birleştirerek hipotezi doğrulayan bir araştırma izi tutabileceksin.
- rsyslog ve kalıcı journal ile merkezi günlükleme: Günlükleri uzak bir sunucuya gönderip yeniden başlatmadan sonra da korunan journal ayarını yapabileceksin.
- Açılışta başarısız olan servisi ve bağımlılığını onarmak: systemd bağımlılık zincirinde hatayı bulup açılışı engelleyen birimi düzeltebileceksin.
- Acil kipte yönetici erişimini ve açılış hedefini kurtarmak: Yetkili bir bakım penceresinde acil kipe girip kayıp yönetici erişimini ve doğru hedefi geri getirebileceksin.
- Önyükleyici ve çekirdek parametre sapmasını onarmak: grubby ve GRUB ayarlarını karşılaştırıp bozulan çekirdek argümanını ve modül ayarını eski haline getirebileceksin.
- Donanım arıza sinyallerini okumak: dmesg, smartctl ve çekirdek günlüklerinde disk, bellek ve aygıt hatalarını fark edebileceksin.
- Kısa görev: açılmayan sunucuyu kanıt toplayarak geri getir
Depolama ve paket kurtarma
- Bozulmuş dosya sistemini onarmak: xfs_repair ve e2fsck ile bozulan bir dosya sistemini güvenli biçimde denetleyip onarabileceksin.
- Görünmeyen LVM birimlerini ve bağlama durumunu geri getirmek: pvs, vgs ve lvs ile eksik birimi bulup hacim grubunu etkinleştirerek bağlamayı kurtarabileceksin.
- Şifreli birimden veriyi kurtarmak: LUKS başlığını ve anahtar yuvalarını denetleyip yetkili parola ile birimi açarak veriye ulaşabileceksin.
- iSCSI keşfini ve kalıcı oturumu onarmak: Hedef keşfi ve oturum ayarlarını düzeltip diskin açılışta otomatik bağlanmasını sağlayabileceksin.
- Depo, bağımlılık sorunları ve başarısız güncellemeyi geri almak: dnf hatasını okuyup bağımlılığı çözebilir, dnf history ile başarısız güncellemeyi geri alabileceksin.
- RPM veritabanını ve işlem durumunu onarmak: Bozuk RPM veritabanını yeniden oluşturup yarım kalan işlemleri temizleyebileceksin.
- Değişen paket dosyalarını bulup geri yüklemek: rpm -V ile paketten sapan dosyaları tespit edip özgün sürümüyle değiştirebileceksin.
- Kısa görev: veri kaybetmeden bozulan birimi ve yarım kalan güncellemeyi kurtar
Ağ, kimlik ve uygulama
- NetworkManager, DNS ve yönlendirme sapmasını onarmak: nmcli, resolvectl ve ip route ile bozulan adres, DNS ve yol ayarını bulup düzeltebileceksin.
- Trafiği ve güvenlik duvarı servis yolunu incelemek: tcpdump ve firewalld kayıtlarıyla bir bağlantının hangi aşamada düştüğünü gösterebileceksin.
- Uygulama kütüphane ve çalışma zamanı hatalarını bulmak: ldd, ldconfig ve journalctl ile eksik kütüphane veya yanlış sürümden kaynaklanan çökmeyi teşhis edebileceksin.
- SELinux reddi altında konteynerli servisi onarmak: ausearch ve Podman ile konteynerli servisin reddedilmesinin nedenini bulup bağlamı güvenle düzeltebileceksin.
- PAM ve kimlik sorgusu (sssd, nsswitch) kaynaklı giriş sorunları: Oturum açılamayan bir kullanıcının sorununu PAM yığınında ve kimlik kaynağı ayarında bulabileceksin.
- strace ve SystemTap ile süreç ve bellek sorunlarını izlemek: strace ile sistem çağrılarını izleyip güvenli bir SystemTap sondasını yalnızca okuma amaçlı derleyerek yavaşlığın kaynağını bulabileceksin.
- kdump ile çekirdek çökme kanıtı toplamak: kdump’ı etkinleştirip çökme sonrası oluşan dökümü crash aracıyla ilk incelemeye hazırlayabileceksin.
- Kısa görev: giriş yapamayan kullanıcı ile çalışmayan servisin ortak nedenini bul
Kapanış
- Bitirme görevi: çok katmanlı bir arızayı kanıtla birlikte çöz: Açılış, depolama ve servis sorunlarının birleştiği bir arızada kanıt toplayıp sırayla onarabilir ve bir olay notu yazabileceksin.
Pratik lablar
- Acil kipe düşen sunucunun nedenini oku: Acil kipte açılan bir sunucuda günlükten başarısız birimi bulup nedenini tek satırla raporlarsın.
- Yanlış çekirdekle açılan sunucuyu düzelt: Güncelleme sonrası eski çekirdekle açılan ve fazladan parametre taşıyan sunucuda varsayılan girdiyi ve parametreleri grubby ile onarırsın.
- Kök diskini bulamayan sistemi yeniden açılır yap: Eksik sürücü yüzünden kök dosya sistemini bağlayamayan sistemi kurtarma ortamından açıp initramfs'i yeniden üretir ve kanıtı toplayarak normale döndürürsün.
- Başarısız birimleri listele ve nedenini bul: systemctl ve journalctl ile açılışta başarısız olan iki servisi bulup her birinin hata iletisini çıkarırsın.
- Ağ hazır olmadan başlayan servisi sırala: Ağ gelmeden başladığı için düşen bir uygulama servisine doğru bağımlılık ve sıralama yönergelerini ek dosyayla tanımlayıp yeniden başlatarak sınarsın.
- Üç birimin bağımlılık döngüsünü çöz: Birbirini bekleyen üç birimin oluşturduğu döngüyü systemd-analyze ile görselleştirip yanlış yönergeyi kaldırır ve açılış süresini karşılaştırırsın.
- Bağlanmayan XFS birimini xfs_repair ile onar: Bağlama sırasında hata veren bir veri birimini ayırıp xfs_repair ile onarır ve verinin yerinde olduğunu doğrularsın.
- Görünmeyen birim grubunu geri getir: Aygıt süzgeci ve devre dışı kalmış birimler yüzünden görünmeyen bir birim grubunu yeniden etkinleştirip bağlama durumunu onarırsın.
- Başlığı bozulan LUKS biriminden veriyi kurtar: Başlığı zarar görmüş bir LUKS biriminin başlık yedeğini geri yükleyip birimi açar, crypttab kaydını düzeltir ve veriyi doğrularsın.
- Sorun çıkaran güncellemeyi dnf geçmişinden geri al: dnf geçmişinden son güncelleme işlemini bulup geri alır ve servisin eski sürümle çalıştığını doğrularsın.
- Bozulan RPM veritabanını yeniden kur: Paket sorgularının hata verdiği sunucuda RPM veritabanını yedekleyip yeniden kurar ve yarım kalan işlemi tamamlarsın.
- Bağımlılık çakışmasını çöz ve sürümü sabitle: Üçüncü taraf deposundan gelen paketin yol açtığı çakışmayı depo önceliği ve dışlama ile çözer, çalışan sürümü kilitleyip güncellemeyi yeniden denersin.
- NetworkManager'ın ezdiği DNS ayarını kalıcı düzelt: Elle düzenlenip NetworkManager tarafından ezilen DNS ayarını bağlantı profilinde kalıcı olarak düzeltirsin.
- Yanlış arayüzden çıkan trafiği düzelt: İki varsayılan yolun ölçütleri yüzünden yedekleme ağından çıkan trafiği profil ayarlarıyla doğru arayüze alıp izleme ile kanıtlarsın.
- Paketi yol boyunca izle, düşüren kuralı bul: tcpdump ve firewalld günlükleriyle bir isteğin sunucuya ulaşıp yanıtın neden çıkmadığını gösterir, bölge ataması ve kural hatasını düzeltirsin.
- Bulunamayan kullanıcıyı nsswitch sırasında çöz: getent ile bulunamayan merkezi bir kullanıcının sorununu nsswitch.conf sırasında bulup düzeltirsin.
- Kilitlenen hesabı ve authselect ayarını düzelt: Doğru parolayla giremeyen kullanıcının faillock kaydını temizler, authselect profilindeki hatalı ayarı bulup oturum açmayı sınarsın.
- Podman servisinin birim reddini SELinux'u kapatmadan çöz: Bir podman servisinin bağlı dizine yazamamasını denetim kaydından izleyip doğru etiket ve boole değeriyle çözer, servis biriminin yeniden başlatmada ayakta kaldığını kanıtlarsın.
- Destek paketi topla ve içini tanı: Arızalı sunucudan sos raporu üretip içinden çekirdek sürümü, bağlı diskler ve son hata kayıtlarını bulursun.
- Sessizce çıkan uygulamayı strace ile izle: Hata vermeden kapanan bir uygulamanın açamadığı dosyayı ve eksik kitaplığı strace ile bulup çalışır hale getirirsin.
- Çökme ve günlük kanıtını merkezde topla: rsyslog ile günlükleri TCP üzerinden merkezi sunucuya iletir, kdump'ın ayrılmış belleğini ve hedefini doğrulayıp deneme çökmesinin dökümünü alırsın.
Kurs hakkında
Üretimdeki bir Red Hat sunucusunda önce kanıt toplayıp kök nedeni bulur, açılış, depolama, paket, ağ ve uygulama sorunlarını onarırsın.
Ne öğreneceksin
- Kanıt, açılış ve donanım
- Depolama ve paket kurtarma
- Ağ, kimlik ve uygulama
- Kapanış
Ön koşullar
Aynı yolun 301 düzeyine kadar olan konularını uygulamış olmalısın.
Lab ortamı
Dersler, tarayıcında açılan sana özel bir Kali Linux terminalinde ve ona bağlı özel bir lab ağında geçer. Kurulum gerekmez.
Sık sorulan sorular
- Bu kurs benim düzeyime uygun mu?
- Kurs 401 düzeyindedir; daha düşük düzeydeki kursların konularını bildiğin varsayılır.
- Kurulum gerekir mi?
- Hayır. Her ders tarayıcında açılan sana özel bir lab ortamında geçer.
- Dersler nasıl işleniyor?
- Her ders 8 ile 10 adımdan ve bir kısa sınavdan oluşur. İlk adımlarda yazman gereken komut gösterilir, sonraki adımlarda yardım azalır; iki denemede takılırsan çözüm açılır.
- Ücretsiz deneyebilir miyim?
- Evet. Her kursun ilk üç dersi ücretsizdir.