Linux+ sınavına hazırlık: sorun giderme
Arıza enjekte edilmiş Linux sunucularında yavaşlık, dolu disk, bozuk bağlama, başlamayan servis ve giriş sorunlarının kök nedenini kanıtla bulup düzeltirsin.
Seviye 201 · 16 ders · 12 pratik lab
Dersler
Sistem ve performans
- Linux’ta sorun giderme düzeni: belirti, kanıt, değişiklik
- Yüksek işlemci ve bellek kullanımı: top, vmstat, OOM
- Disk G/Ç darboğazı: iostat ve iotop
- Açılmayan sistem: acil kip ve kurtarma
- Kısa görev: yavaşlayan sunucunun suçlusunu bul
Depolama ve dosyalar
- Dolu disk ve silinmiş ama açık dosyalar
- İnode tükenmesi
- Bağlanmayan dosya sistemi ve fsck
- İzin ve SELinux kaynaklı erişim reddi
- Kısa görev: dosya yazamayan uygulamanın üç olası nedenini sına
Ağ, servis ve kullanıcı
- Başlamayan servis: birim dosyası ve bağımlılık
- Ulaşılamayan sunucu: arayüz, yol, güvenlik duvarı
- Ad çözümleme hataları
- Giriş yapamayan kullanıcı: kilitli hesap, kabuk, PAM
- Saat kayması ve sertifika hataları
- Bitirme görevi: beş katmanlı bir arızayı sırayla çöz
Pratik lablar
- İşlemciyi tüketen süreci bul: Yük ortalaması yükselen sunucuda en çok işlemci kullanan süreci, sahibini ve başlatan komutu bulup önceliğini düşürürsün.
- Kaybolan servisin bellek yetersizliğinden öldüğünü kanıtla: Kendiliğinden kapanan bir servisin OOM tarafından öldürüldüğünü çekirdek günlüğünden gösterip bellek sınırı ayarıyla tekrarını önlersin.
- Yüksek G/Ç beklemesinin kaynağını bul: İşlemci boşken yavaşlayan sunucuda iostat ve iotop ile diski meşgul eden süreci bulur, işi düşük öncelikli G/Ç sınıfına alıp etkisini ölçersin.
- df dolu, du boş: kayıp alanı bul: Silinmiş ama hâlâ açık duran dosyayı ve onu tutan süreci bulup servisi yeniden başlatmadan alanı geri kazanırsın.
- Yer var ama dosya açılamıyor: inode'lar bitmiş: Boş alanı olduğu halde yazılamayan bölümde milyonlarca küçük oturum dosyasını bulup temizler ve yeniden birikmesini önleyen görevi kurarsın.
- Süper bloğu bozulan veri bölümünü onar: Bağlanmayan bir ext4 bölümünü yedek süper blokla onarıp veriyi kaybetmeden yeniden bağlarsın.
- Başlamayan servisin birim dosyasını düzelt: systemctl ve journalctl çıktısından birim dosyasındaki hatalı yolu bulup düzeltir, servisi başlatıp etkinleştirirsin.
- Ulaşılamayan sunucu: arayüz mü, yol mu, güvenlik duvarı mı?: Dışarıdan yanıt vermeyen sunucuda üç katmanı sırayla sınayıp asıl engeli kanıtıyla bulur ve giderirsin.
- Açılışta yanlış sırayla başlayan servis zincirini düzelt: Veritabanı hazır olmadan başlayıp düşen uygulama servisinin bağımlılık ve sıralama ayarlarını düzeltip yeniden başlatmada doğru sırayla açıldığını gösterirsin.
- Giremeyen kullanıcının kilidini bul ve aç: Parolası doğru olduğu halde giremeyen kullanıcının hesabının hatalı denemelerden kilitlendiğini bulup kilidi kaldırırsın.
- Kilit yok ama giriş yok: kabuğu ve PAM'i incele: Kilitli olmayan bir hesabın girişini engelleyen geçersiz kabuğu ve erişim kuralını bulup düzeltirsin.
- Sertifika hatasının ardındaki saat kaymasını düzelt: Geçerli sertifikayı süresi dolmuş sayan sunucuda saat kaymasını bulur, zaman eşitlemesini onarıp hatanın kalktığını doğrularsın.
Kurs hakkında
Arıza enjekte edilmiş Linux sunucularında yavaşlık, dolu disk, bozuk bağlama, başlamayan servis ve giriş sorunlarının kök nedenini kanıtla bulup düzeltirsin.
Ne öğreneceksin
- Sistem ve performans
- Depolama ve dosyalar
- Ağ, servis ve kullanıcı
Ön koşullar
Aynı yolun 101 düzeyindeki kurslarını bitirmiş olmak ya da o konuları biliyor olmak yeterlidir.
Lab ortamı
Dersler, tarayıcında açılan sana özel bir Kali Linux terminalinde ve ona bağlı özel bir lab ağında geçer. Kurulum gerekmez.
Sık sorulan sorular
- Bu kurs benim düzeyime uygun mu?
- Kurs 201 düzeyindedir; daha düşük düzeydeki kursların konularını bildiğin varsayılır.
- Kurulum gerekir mi?
- Hayır. Her ders tarayıcında açılan sana özel bir lab ortamında geçer.
- Dersler nasıl işleniyor?
- Her ders 8 ile 10 adımdan ve bir kısa sınavdan oluşur. İlk adımlarda yazman gereken komut gösterilir, sonraki adımlarda yardım azalır; iki denemede takılırsan çözüm açılır.
- Ücretsiz deneyebilir miyim?
- Evet. Her kursun ilk üç dersi ücretsizdir.